Quarterely Energy Economics Review

fa سهم عوامل موثر بر آلودگی هوا‌ توسط صنعت تولید فرآورده‌های کانی غیرفلزی رویکرد ارزش شیپلی- اون Contribution of Factors Affecting Air Pollution by The Non-Metallic Mineral Products Industry: A Shapley-Owen Value Approach انرژي و محيط زيست Environment رساله(پايان نامه) دكتري Thesis(PhD.) بخش صنعت یکی از مهم‌‌ترین بخش‌‌های آلاینده محسوب می‌‌شود که از چندین زیر بخش تولیدی تشکیل شده است. اولین قدم برای کنترل آلودگی بخش صنعت، شناسایی صنایع آلاینده، تعیین عوامل موثر بر آلودگی و تجزیه سهم عوامل موثر بر آلایندگی آن‌‌ها، می‌‌باشد. در مقاله حاضر، ابتدا میزان دی‌‌اکسید‌‌ کربن منتشر شده توسط هر یک از صنایع کد آیسیک دو رقمی طی دوره زمانی ۱۴۰۰-۱۳۸۳ محاسبه و سپس سهم هر صنعت از انتشار دی‌‌اکسید ‌‌کربن در هر سال اندازه⁠گیری گردیده است. طبق محاسبات مقاله حاضر، بخش تولید فرآورده‌‌های کانی غیرفلزی به طور متوسط 02/26 درصد از کل دی‌‌اکسید‌‌ کربن منتشر شده توسط بخش صنعت را به خود اختصاص داده و به عنوان آلاینده⁠ترین صنعت کد آیسیک دو رقمی شناخته شده است. به منظور تعیین سهم عوامل موثر بر آلودگی هوا‌‌ی ایجاد شده توسط این صنعت، ابتدا عوامل موثر بر آلودگی ایجاد شده از طریق رگرسیون شناسانی شده است. لازم به ذکر است دوره زمانی مورد استفاده در این مطالعه محدود بوده و داده‌‌های مربوط به سال‌‌های قبل از ۱۳۸۳‌ نیز موجود نیست، اما به منظور کاهش اثر این محدودیت بر اعتبار نتایج، از روش بوت‌استرپ مبتنی بر پسماندها و سپس از رویکرد ارزش شیپلی- اون در بازه زمانی مورد مطالعه استفاده شده است. نتایج ارزش شیپلی- اون بیان می‌‌کند که مصرف حامل‌‌های انرژی با سهم تقریبا ۵۷ درصدی بیشترین سهم می⁠باشد و بعد از آن، متغیرهای شدت سرمایه فیزیکی و مخارج سرمایه‌‌ای به ترتیب در رتبه‌‌های بعدی قرار گرفته‌‌اند. نتایج ارزش شیپلی- اون همچنین بیان می‌‌کند که از بین حامل‌‌های انرژی مصرف شده در صنعت تولید فرآورده‌‌های کانی غیر‌‌فلزی، مصرف گاز طبیعی با داشتن سهم تقریبا ۳۰ درصدی دارای بیشترین سهم در انتشار دی‌‌اکسید‌‌ کربن بوده و حامل‌‌های انرژی برق و نفت کوره به ترتیب با داشتن سهم تقریبی ۱۱ و ۸ درصد در رتبه‌‌های بعدی قرار دارند. طبقه بندی JEL:  L61, Q53, Q40, Q30. کلیدواژه‌ها: انتشار آلودگی، صنعت تولید فرآورده‌‌های کانی غیر‌‌فلزی، سهم عوامل موثر بر آلودگی هوا، رویکرد ارزش شیپلی- اون <div aria-label="شکستن صفحه" class="cke_pagebreak" contenteditable="false" data-cke-display-name="pagebreak" data-cke-pagebreak="1" style="page-break-after:always" title="شکستن صفحه"></div>   The industrial sector is considered one of the most significant polluting sectors, encompassing several sub-sectors of production. The first step in controlling industrial pollution is to identify polluting industries, determine the factors influencing the air pollution they generate, and analyse the contribution of these factors to their pollution. In this article, we first calculated the amount of carbon dioxide emitted by each two-digit ISIC code industry during the period 2004-2021. Subsequently, each industry’s share of carbon dioxide emissions for each year was calculated. According to the calculations in this article, the ‘manufacture of other non-metallic mineral products’ industry accounted for an average of 26.02% of the total carbon dioxide emitted by the industrial sector, identifying it as the most polluting two-digit ISIC code industry. To determine the contribution of factors influencing the air pollution generated by the ‘manufacture of other non-metallic mineral products’ industry, we first identified these influential factors through regression analysis. Although the time period used in this study is limited and data prior to 2004 is unavailable, the bootstrap method based on residuals was employed to mitigate the impact of this limitation on the validity of the results. Following this, the Shapley-Owen value approach was utilized over the studied time frame. The Shapley value results indicate that energy carrier consumption has the largest share, approximately 57%, followed by physical capital intensity and capital expenditures, respectively. The Owen value results further reveal that among the energy carriers consumed in the ‘manufacture of other non-metallic mineral products’ industry, natural gas consumption has the highest share in carbon dioxide emissions, at approximately 30%, with electricity and fuel oil following with approximate shares of 11% and 8%, respectively. JEL Classification: L61, Q53, Q40, Q30. Keywords: Pollution Emissions, Non-Metallic Mineral Products Industry, Contribution of Factors Affecting Air Pollution, Shapley-Owen Value Approach.   انتشار آلودگی, صنعت تولید فرآورده‌های کانی غیر‌فلزی,سهم عوامل موثر بر آلودگی هوا, رویکرد ارزش شیپلی- اون JEL: L61, Q53, Q40, Q30 Pollution Emissionsو Non-Metallic Mineral Products Industryو Contribution of Factors Affecting Air Pollutionو Shapley-Owen Value Approach 1 24 http://iiesj.ir/browse.php?a_code=A-10-2031-1&slc_lang=fa&sid=1 Seyed-nezamuddin Makiyan سید نطام الدین مکیان nmakiyan@yazd.ac.ir 10031947532846008725 10031947532846008725 No yazduni دانشکده اقتصاد، مدیریت و حسابداری، دانشگاه یزد samaneh talei سمانه طالعی اردکانی samaneh.talei@stu.yazd.ac.ir 10031947532846008726 10031947532846008726 Yes yazduni دانشکده اقتصاد، مدیریت و حسابداری، دانشگاه یزد zahra Nasroolahi زهرا نصراللهی nasr@yazd.ac.ir 10031947532846008727 10031947532846008727 No yazduni دانشکده اقتصاد، مدیریت و حسابداری، دانشگاه یزد