fa بررسی عوامل مؤثر بر تقاضای انرژی در ایران و رتبه‌بندی سهم هریک از آنها مبتنی بر رویکرد میانگین‌گیری بیزینی اقتصاد انرژي Energy Economic پژوهشي Research <p>با توجه به پایان‌پذیر بودن منابع فسیلی و وابستگی کشورهایی نظیر ایران به درآمد نفتی، رشد بالای مصرف انرژی به ویژه در کشورهای در حال توسعه و آلودگی هوا ناشی از آن، بررسی عوامل تعیین کننده تقاضای انرژی از اهمیت زیادی برخوردار است. ، بر این اساس در پژوهش حاضر، با ‌بکارگیری روش میانگین‌گیری مدل بیزینی و روش میانگین‌گیری حداقل مربعات اثر 16 متغیر اقتصادی را بر تقاضای انرژی(رشد مصرف نهایی انرژی) طی دوره‌ی زمانی 89-1338 مورد بررسی قرار می‌دهیم؛ نتایج حاصله نشان می‌دهد که متغیر رشد درآمد نفتی و رشد تولید ناخالص داخلی غیرنفتی، بیشترین تأثیر را با علامت مثبت بر تقاضای انرژی دارند. در رتبه‌بندی این 16 عامل، براساس احتمال حضور آنها در مدل‌های برآورد شده، متغیرهای رشد درآمدنفتی، رشد تولید ناخالص داخلی غیرنفتی، لگاریتم نسبت وقفه مصرف انرژی به تولید ناخالص داخلی(جمله تصحیح خطا) و وقفه قیمت نسبی انرژی به ترتیب رتبه اول تا چهارم را به خود اختصاص داده‌اند. تغییر قیمت های نسبی انرژی حداقل در طی دوره نمونه اثرات با اهمیتی بر مصرف انرژی نداشته اند.</p> <p>Considering the fact that fossil resources are not endless and some countries like Iran are highly depended on oil income, it&#39;s important to notice the growth of energy usage and the air pollution that it causes and also analyzing the defining factors of energy demand. So in this study we analyze the effect of the 16 economical variables on energy demand in the time period of 1338-1389 by using the BMA and WALS averaging models. The results show that the oil income and GDP variable have the most effect in energy demand with positive signs. In rating this 16 factors by the probability of their presence in the estimated model the first factors in the order of importance are: the oil income growth variable, GDP growth variable, the logarithm of the ratio of energy consumption delay to GDP and the comparative delay of energy price. The changes of energy comparative prices didn&rsquo;t have much of effect on energy consumption, at least in the period of sampling.</p> تقاضای انرژی, درآمد نفتی, تولید ناخالص داخلی, میانگین‌گیری مدل بیزینی(BMA), روش میانگین‌گیری حداقل مربعات(WALS) energy demand, oil income, GDP, BMA averaging model, WALS averaging model 125 152 http://iiesj.ir/browse.php?a_code=A-10-296-1&slc_lang=fa&sid=1 مطهره السادات مجدزاده motysha_64@yahoo.com 10031947532846002057 10031947532846002057 Yes mmehrara@ut.ac.ir 10031947532846002058 10031947532846002058 No arezooghazanfari86@gmail.com 10031947532846002059 10031947532846002059 No